دژ به ‌ره‌شه‌کوژی ژنان له‌کوردستان ده‌نگ هه‌لبرین

گه‌لاوێژ حوسێنی

کاتیک که‌هه‌والی کوشتن و به‌ردباران کردنی "دوعا"  دو سال  پیش له‌ ئیستا  بلاو بووه‌وه، دلی هه‌موو ئینسانه‌

ازادیخوازه‌کانی ته‌زاند و ده‌رونی هه‌مووانی هه‌ژاند.ئه‌و ده‌م ئه‌و راستیه‌تاله‌له‌هه‌مووان ئاشکرا بوو که‌به‌رده‌باران کردن و کوشتنی "دوعا" یه‌که‌مین جار نیه‌و دوایین جاریش نابیت.

هه‌لو مه‌رجی ژنان به‌تایبه‌تی له‌کوردستان له‌و په‌ری ناله‌باری خوی دایه. روژ نیه‌که‌هه‌والیک له‌ کوشتن و برینی ژنان و کچان به‌ده‌ست پیاوانی بنه‌ماله‌کانیان له‌ریگای میدیا جوراوجوره‌کانه‌وه‌بلاو نه‌بیته‌وه. ته‌نیا چاوخشاندنیکی کورت به‌سه‌ر ئه‌و کاره‌ساته‌دل ته‌زینانه‌ی  ئه‌م دواییانه‌که‌له‌کوردستان رووی داوه‌، ئه‌توانیت تا راده‌یه‌ک ئه‌و راستیه‌نیشان بدات که‌کوشتنی ژنان له‌ژیر ناوی شه‌رف و ناموس ته‌نیا ئه‌وپه‌ری تراژدی ژیاننامه‌ی ژنان له‌کومه‌لگای تا ئیسقان دارزاو به‌بیرو باوری پیاوسالارانه‌و ئایینی یه.

له‌سه‌ره‌تای ئه‌مسال ژنیک له‌ئاوایی "نژمار" سه‌ر به‌شاری مه‌ریوان به‌ده‌ست که‌س و کاره‌که‌ی کوژرا. کچیکی لاو له‌مه‌ریوان که‌س و کاره‌که‌ی به‌ر به‌شه‌و کردنی ئه‌و له‌گه‌ل  که‌سی دلخوازی خوی ئه‌گرن و به‌نیاز بوون که‌به‌زوره‌ملی به‌که‌سی نه‌خواز  به‌شوی بده‌ن، به‌داخه‌وه‌ئه‌ویش  جیسم و گیانی خوی به‌ بلیسه‌ی ئاگر سپارد و دلی پر له‌هیوای بو هه‌میشه‌له‌لیدان که‌ت.

 زوری پی ناچیت که‌ دیسانه‌وه‌ له ‌ئاوایی" دزلی" مه‌ریوان "شهین نصرالهی" ئه‌بیته‌ قوربانی ناموس پرستی براکه‌ی. "بهاری منافی" له‌شاری سنه‌له‌گه‌ره‌کی "گولشه‌ن" که‌خوازیاری جیابوونه‌وه‌ له ‌میرده‌که‌ی ئه‌بیت،  به‌ ده‌ست ئه‌و ئه‌کوژریت. "فرشته‌نجاتی 18 سال ته‌مه‌ن" له‌شاروچکه‌ی "کانی دینار" ی مه‌ریوان که‌پیشتر  له‌ته‌مه‌نی 14 ساله‌یی  به‌زور به‌ شو درابو، له‌به‌ره‌به‌ یانی له‌ناوه‌راستی ئه‌و شاروچکه‌یه‌ به‌ده‌ست باوکی و  به‌چه‌قو کوژرا.

دوایین هه‌والی له‌م چه‌شنه‌ باس له‌"بهاره‌حسینی" 22 سال ته‌مه‌ن ئه‌کات که‌به‌ده‌ستی میرده‌که‌ی به‌شیوه‌   یه‌کی ده‌رندانه‌ئه‌کوژریت.

ئه‌م روداوانه‌و هه‌زاران هه‌زار روداوی باس نه‌کراو و شاراوه‌له‌م چه‌شنه،  به‌سه‌رهاتی ژنانی کوردستان و زوربه‌ی شوینه‌دواکه‌وتوه‌کانی دیکه‌ی ئیران و جیهانه، که‌باس له‌سیستمیکی سه‌رمایه‌داری ئه‌کات و به‌پیی به‌رژه‌وه‌ندی خوی  مشروعیه‌تی به‌بیر و باوری  پیاوسالارانه‌ و کونه‌په‌رستانه‌داوه‌و داریژه‌ر و به‌ریوه به‌ری  قانون و یاسای دژ به‌ژنه.

قانون و یاسای هه‌لاواردنی ژنان له‌کومه‌لگا، ژن وه‌ک  بونه‌وه‌ریک چاو لی ئه‌کات که‌ بی بایه‌خه‌ و ده‌سه‌لاتی به‌سه‌ر جیسم و روحی خوی دا نیه‌و له‌هه‌موو بواره‌کانی ژیان دا پیاوانی کردوه‌به‌خاوه‌نی ئه‌وان.  ئه‌مه‌نورمی کومه‌لگای سه‌ده‌ی 21 ه‌که‌بی گومان له‌ناکاو  له‌ناو کومه‌لگا دا پیک نه‌هاتووه‌، به‌لکوو  ره‌وتی ئاسایی دوای

سه‌رهه‌لدانی دارایی تاکه‌که‌سی یه‌که‌سته‌می جینسی دژ به‌ ژنانیش وه‌ک به‌شیک له‌سیستمی کومه‌لگای نابه‌رابه‌ری به‌شوین خویدا هینا. ئه‌مه‌بیرو بوچوونیکی خه‌یالی نیه‌، به‌لکوو روانگایه‌که‌که‌بناخه‌که‌ی له‌سه‌ر  زانستی عیلمی دارژاوه.

له‌و ده‌مه‌وه‌ئیتر  ژن بو به‌که‌ره‌سه‌و کویله، که‌پیاویش رولی سه‌روکی و ساحه‌بی به‌ده‌ست هینا.

 ژن خوی له‌خوی دا چی دیکه‌وه‌ک ئینسان به‌مافی به‌رابه‌ره‌وه‌وه‌ک پیاو چاوی لی نه‌کرا، به‌لکوو جینسیکی ده‌ره‌جه‌2 و له‌پراویزی کومه‌لگا جیگای بو دابین کرا. له‌ده‌مه‌وه‌تا ئیستا ره‌وتی ئال و گور و رووداوه‌کانی جیهان هه‌رئه‌چیت زورتر راستی یه‌کانی ئه‌و زانستیه‌علیمی یه‌نیشان ئه‌دات.

ئه‌گه‌ر چی سیستمی کویله‌تی له‌دنیا به‌ناو هه‌لپیچراوه، به‌لام ژن هه‌ر کویله‌ن و ته‌نانه‌ت به‌مه‌به‌ستی که‌لک وه‌رگرتنی سکس و به‌ده‌ست هینانی پاره‌کرین و فروش ئه‌کریت. ژن کویله‌ی نابه‌رابه‌ری و هه‌لاواردنی جنسی یه.له‌م کومه‌لگا نابه‌رابه‌ردا ژن به‌هوی ژن بوونی و هه‌ستی ئه‌وین داری و خوش ویستن و یان خوش  نه‌ویستن و شو کردن و شو نه‌کردن و ته‌نانه‌ت به‌هوی هه‌ول دان بو به‌ده‌ست هینانی سه‌ره‌تایی ترین مافی ئینسانی خوی سزا ئه‌دریت و ئه‌شکنجه‌و ئازار ئه‌بینیت و به‌رده‌باران و سوتاندنی به‌سه‌ردیت.

ئه‌م هه‌ل و مه‌رجه‌ی وا به‌سه‌ر ژن دا سه‌پاوه، له‌وانه‌یه‌که‌له‌زوربه‌ی ولاتانی دنیا به‌هوی قانون و یاسای هه‌لاواردنی ژنان له‌ناو کومه‌لگادا هاوبه‌شیان بیت،  به‌لام کومه‌لگای کوردستان تایبه‌تمه‌ندی خوی  هه‌یه‌ و زور فاکته‌ری سه‌ره‌کی  دیکه‌هه‌ن که‌ ژنان له‌چاو شوینه‌کانی دیکه‌له‌ئاستیکی زور دل ته‌زین و ناله‌بارترژیانی پر له‌چه‌رمه‌سه‌ری تیپه‌ر ئه‌که‌ن.

 کومه‌لگای کوردستان له‌ئاستی کومه‌لایه‌تی و ئابووری یه‌وه‌له‌چاو شوینه‌کانی دیکه‌بو نموونه‌له‌ئیران ،  له‌دواوه‌یه‌و راده‌ی هوشیاری و زانستی  ژنان له‌ئاستی مافه‌ره‌واکانی خویان  وهه‌روه‌ها  و خوینده‌واریان هه‌ربه‌و راده‌یه‌ زور له‌خوارتره.  دیاره‌لیره‌دا زورتر مه‌به‌ستم ئه‌و به‌شه‌ هه‌ره‌ زوره‌ی ژنانی زولم لیکراو و فه‌قیر و هه‌ژاری کومه‌لگای کورده‌واری  که‌زوربه‌ی قوربانیه‌کانی سیستمی هه‌لاواردنی جینسیش بریتی یه‌له‌م ژنانه.  

به‌پیی ئاماره‌ره‌سمی و ناره‌سمی یه‌کان راده‌ی بیسوادی ژنانی کوردستان له‌ئاستیکی زور ده‌لته‌زین دایه‌و زوربه‌یان بیکار و  ته‌نیا خه‌ریکی کاری مالن. زوربه‌ی ژنان له‌کوردستان  له‌باری ئابووریه‌وه ‌به‌ پیاوانی بنه‌ماله‌وه‌ به‌تایبه‌ت به‌میرده‌کانیانه‌وه‌به‌ستراونه‌ته‌وه‌و زور به‌که‌می ئه‌توانن  ژیان خویان و منداله‌کانیان دابین بکه‌ن. بو کرینی هه‌موو پیویستی یه‌ک چاویان له‌ده‌ستی پیاوه‌کانه. له‌ده‌ره‌وه‌ی ماله‌وه‌هیچ په‌نایه‌ک و پشتیوانیکی کومه‌لایه‌تین نیه‌و ئه‌م خاله‌ده‌وریکی سه‌ره‌کی  له‌زال  بوونی  پیاوان به‌سه‌ر ژنان دا هه‌یه‌، هاوکات ژنانیش لانی که‌می  ده‌سه‌لاتیان به‌سه‌ر ژیانی خویان دا هه‌یه‌ و به‌تایبه‌ت هه‌ر به‌هوی سه‌ربه‌خو نه‌بوونی ئابووری و بی ده‌سه‌لاتی یان  له‌ئاستی به‌ریوه‌بردنی ژیانیکی ئاسایی، له‌روی ناچاریه‌وه‌ژیانیکی   پر له‌ئیش و ئازار به‌مه‌رجی نانی سه‌رسفره‌و هه‌بوونی ژوریک بو سه‌رنانه‌وه‌ی شه‌و هه‌ل ئه‌بژیرین. واته‌له‌لاوازی و بی ده‌سه‌لاتی ژنان بیرو بوچوونی پیاوسالاری روژ له‌گه‌ل روژ به‌هیز تر ئه‌بیت.  

هاوکات داب و نه‌ریتی کونی پیاوسالاری و ئایینی و هه‌روه‌ها سونه‌ت و په‌یوه‌ندی عه‌شیره‌یی له‌ناو کومه‌لگادا وه‌ک فه‌رهه‌نگیکی زال  له‌هه‌موو بواره‌کانی کومه‌لایه‌تیدا  خوی نیشان ئه‌دات که‌راسته‌و خو وه‌کبه‌ریوه‌به‌رانی قانون و یاسای ئیسلامی له‌هه‌موو شوینه‌کانی کار و ژیانی خه‌لک به‌بی ترس و نیگه‌رانی له‌لی پرسینه‌وه‌ی یاسایی و سزا دانیان،  ئه‌توانن ئه‌وه‌ی که‌له‌ئاست ژنان و بو سپاندنی ده‌سه‌لاتی خویان پیویسته‌ بیکه‌ن و ئه‌و کاته‌یش که‌سنووره‌کانی ده‌سه‌لاتی پیاوسالاریان بکه‌ویته‌مه‌ترسی یه‌وه، به‌و په‌ری جینایه‌ت ودل ره‌قی یه‌وه‌له‌گه‌ل ژنان هه‌لس و که‌وت ئه‌که‌ن و ئه‌وان وه‌ک کویله‌و تویژیکی لاواز له‌ناو ئه‌به‌ن، ئه‌و ده‌میش به‌سه‌ر به‌رزیه‌وه‌باس له‌پاریزگاری له‌شه‌ره‌ف و ناموسی بنه‌ماله‌یی خویان ئه‌که‌ن. لیره‌دایه‌ که‌ نه‌ته‌نیا حکومه‌ت و ده‌سه‌لاتداره‌کانی به‌قانون و یاسا و ده‌م وده‌زگای ده‌وله‌تی یه‌وه، به‌لکوو سونه‌ت وفه‌رهه‌نگی کونه‌په‌رستانه‌ی زال له‌کومه‌لگایش ئه‌و جینایه‌تانه‌به‌هه‌لویستیکی ره‌وا ئه‌زانن.

ئه‌مه‌ مه‌نته‌قی قانونی سروشتی ئینسانی نیه،  به‌لکوو نیشانه‌ی  نه‌زم و یاسایه‌کی نابه‌رابه‌ر و دژ به‌ژنه. 

ماوه‌یه‌کی که‌م نیه‌که‌شه‌پولی ژن کوشتن له‌شاری مه‌ریوان قورسایه‌کی بی وینه‌ی له‌سه‌ر میشک و جیسمی ژنانی کوردستان  و ئینسانه‌ئازادیخوازه‌کان داناوه‌و به‌داخه‌وه‌ سونه‌ت و فه‌رهه‌نگی دژ به‌ژنانیش  به‌هیزتر بووه. به‌هیز بوونی ئه‌م روانگا پیاوسالارانه‌و کونه‌په‌رستانه‌یه‌ نیا به‌هوی له‌ناو بردنی ژنان و پاریزگار له‌ شه‌رف و ناموسی بنه‌ماله‌ نیه، به‌لکوو هویه‌کی دیکه‌ئه‌وه‌یه‌که‌به‌رامبه‌ر به‌م هه‌مووه‌جینایه‌تانه‌ که

ده‌رهه‌ق به‌ژنان هه‌ر ده‌م  دوپات ئه‌به‌یته‌وه، هه‌لویستیکی قایمی دژ به‌خویان نابینن و نه‌بوونی ده‌نگیکی قایم له‌دژایه‌تی کردن له‌گه‌ل ئه‌م بیرو بوچوونه‌هه‌ست پی ئه‌کریت. ده‌نگیکی چه‌پ و روانگایه‌کی هه‌لسوراوی سوسیالیستی که‌بتوانیت ئه‌م هه‌ل و مه‌رجه‌ناله‌باره‌به‌قازانجی ژنان بگوریت.

 روانگای چه‌پ و سوسیالیستی باشترین ئالترناتیو بو گورینی ئه‌م هه‌ل و مه‌رجه‌یه‌و شیلگیرترین ریبوارانی ریگای ئازادی و به‌رابه‌رین. به‌لام به‌داخه‌وه‌روانگایه‌کی چه‌پ و سوسیالیستی به‌سه‌ر بزوتنه‌وه‌کومه‌لایه‌تیه‌کان به‌تایبه‌ت بزوتنه‌وه‌ی ژنان له‌کوردستان دا زال نیه‌و جیگای زور خالی یه. من لیره‌دا نام هه‌ویت باس له‌وه‌بکه‌م که‌بو ئه‌و گرایشه‌پیویسته‌وا من مه‌به‌ستمه‌له‌م بواره‌دا که‌مته‌رخه‌مه‌و وه‌لام و تاکتیکی پیویستی بو هه‌ل و مه‌رجی ئه‌م سه‌رده‌مه‌نیه.

به‌لام هه‌مووی ئه‌و رووداوانه‌وا باسمان کرد  له‌نه‌بوونی روانگایه‌کی چه‌پ و سوسیالیستی له‌و هه‌موو شوین و مه‌یدانه‌گرینگه‌کانی  خه‌باتی سیاسی  و به‌تایبه‌ت بزوتنه‌وه‌ی ژنانه، و هه‌ر ئه‌م بوشایی یه‌ بوه‌ته‌هوی ده‌سه‌لاتداره‌تی حکومه‌تی ئیسلامی ئیران و هه‌موو دام و ده‌زگای ئیداری که‌ئالا هه‌لگری روانگای پیاوسالارانه‌و کونه‌په‌رستی ئیسلامین. بی ده‌نگی و لاوازبوونی روانگای چه‌پ و سوسیالیستی له‌هه‌ر لایه‌نیکی ئه‌م خه‌باته‌راسته‌و خو ئه‌بیته‌هوی به‌هیزبوونی لایه‌نگرانی راست و کونه‌په‌رستانی ناو کومه‌لگا.  

ئه‌گه‌رچی له‌زوربه‌ی ریکخراو و حیزبه‌کان ، به‌لگه‌نامه‌کان پره‌له‌دروشمی به‌رابه‌ری بو ژن و پیاون.  به‌لام به‌داخه‌وه‌ته‌نیا له‌سه‌ر لاپه‌ره‌کان ماونه‌ته‌وه، بوئه‌وه‌ی له‌روانگای ئه‌م حیزبانه‌وه‌خه‌باتی سیاسی له‌شوینکی دیاری کراو بو ئه‌وان مه‌به‌سته. ئه‌مه‌بو خوی پیوانه‌یه‌کی زور عه‌ینی و به‌رچاوه‌که‌ئه‌و ریکخراوه‌و حیزبانه‌له‌پراکتیک دا تا چه‌راده‌یه‌ک با یه‌خ بو ئه‌م بزوتنه‌وه‌یه‌دا ئه‌نیت و ئا یا له‌راستی دا بو شایی یه‌ک له‌بیر و باوه‌ریان دا نیه. به‌لام به‌دلنیایه‌وه‌هه‌لسوراو بوون و به‌ده‌ربه‌ست بوون بو داهاتی ژنان و بزوتنه‌وه‌که‌ی له‌پراکتیک دا باشترین و گرینگترین پیوانه‌ی هه‌لسه‌نگاندنی ئه‌م حیزبانه‌له‌ئاست باسی ژنانه‌.

ژنان و پیاوانی ئازادیخواز!

دروشمی "ژنان نیوه‌ی کومه‌لگان"  گوی دنیای ئا خنیوه، به‌لام ئه‌و نیوه‌ی دیکه‌ی له‌هه‌ل و مه‌رجی ناله‌باری ژنان زور دورن. بزوتنه‌وه‌و خه‌باتی ژنان پیویستی به‌هاوپشتی و هاوکاری پیاوانی ئازادیخوازه. ئه‌م خه‌باته‌ریگایه‌کی پر له‌کوسپ و تنگانه‌یه‌و پیویستی به‌ئینسانی شیلگیره‌که‌به‌رژه‌وه‌ندی حه‌سانه‌وه‌ی زوربه‌ی کومه‌لانی زه‌حمه‌تکیش و بی ده‌سه‌لاتی  ئامامجه.

لاوازی ئیمه‌له‌پرژو بلاوی خه‌باته‌که‌ماندایه. بو به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ له‌گه‌ل کون ترین و دره‌نده‌انه‌ترین بیروباوری پیاوسالارانه‌و ئایینی هاوری له‌گه‌ل ژنانی زولم لیکراو و برینداری کومه‌لگا یه‌ک بگرین و ده‌نگی که‌م و نزمی  خومان له‌گه‌ل یه‌کتر تیکه‌ل بکه‌ین که‌بی گومان به‌هاواری به‌رزمان نزیک بوون به‌کومه‌لگایه‌کی به‌رابه‌ر و ئازاد مسوگه‌ر ئه‌که‌ین.

ئه‌مه‌ ئه‌رکی سه‌ر شانی هه‌موو ئینسانیکی ئازادیخواز و به‌ده‌ربه‌سته. به‌بلاو کردنه‌وه‌ی زانیاری و بیروباوری ئازادی  و به‌رابه‌ری خوازانه‌ی ژنان و پیاوان پیوستی خه‌بات بو پیک هینانی دنیایه‌کی شیاوی ئینسان  پته‌وتر بکه‌ین.  بی ده‌نگی و هه‌لویست نه‌گرتنی ئیمه‌ته‌نیا و ته‌نیا له‌خزمه‌تی قایم بوونی ده‌نگی نا ره‌وای هه‌زاران ده‌ست و پیوه‌ندی کومه‌لگای  سه‌رمایه‌داریی یه‌که‌ له‌زمانی هه‌لگرانی ئالای پیاوسالاری ودواکه‌وتوانه‌ی بیرو بوچوونی ئیسلامی یه‌که‌به‌له‌ناو بردنی ژنان له‌ژیر ناوی پاریزگاری له‌شه‌رف و ناموسبنه‌ره‌تی روانگای دژی ئیسانی خویان پته‌وتر ئه‌که‌ن.

 کور و کومه‌لی بچوکی خومان به‌ربلاو و به‌هیزتر بکه‌ین. ده‌نگی نزم و کز  و کور و کومه‌لی پچر پچر زور به‌ئاسانی له‌لایه‌ن دوژمنانی ئیمه‌وه‌له‌ناو ئه‌چیت.

به‌لام بی گومان ری که‌وتن و هاوپشتی و هاوده‌نگ بوون له‌گه‌ل کاروانی شکوداری  ژنان و پیاوانی  چه‌و ساوه‌و هه‌ژار و بی ده‌سه‌لات ، به‌لام تینوی ئازادی و به‌رابه‌ری ئه‌توانیت ده‌نگ و ره‌نگی سه‌رجه‌م دوژمنانی ئیمه‌ببه‌زینیت .

به‌هه‌موو شیوه‌یه‌ک دژ به‌ره‌شه‌کوژی ژنان له‌شوینی کار و ژیانمان راوه‌ستین و قین و توره‌یی خومان دژ به‌و هه‌لویسته‌ده‌ره‌ندانه‌یه‌له‌ئاستی ژنان به‌راشکاوی ده‌رببرین.

27 اگوست 2008

galavejhosseini@hotmail.com